มีคำถามหนึ่งที่เพื่อนๆอาจจะเคยสงสัยกันบ่อยๆค่ะ นั่นคือไปทำแบบทดสอบซึมเศร้ามาจากในเน็ต แล้วได้คะแนนสูงมาก แบบนี้ถือว่าเป็นโรคซึมเศร้าหรือเปล่า

จริงๆแล้วแบบทดสอบซึมเศร้าในอินเตอร์เน็ตที่เราทำส่วนใหญ่ มักจะมีชื่อเรียกสั้นๆว่า “9Q” ค่ะ ประกอบไปด้วยคำถาม 9 ข้อที่เกี่ยวกับอาการเวลาที่เราเศร้า แบบวัดนี้ถูกพัฒนามาจากแบบประเมิน Patient Health Questionnaire หรือ PHQ-9 จากต่างประเทศ ซึ่งได้รับความนิยมเนื่องจากใช้ง่ายและรวดเร็ว

เวลาที่เราทำแบบทดสอบนี้เสร็จก็จะมีคะแนนออกมา แล้วก็นำคะแนนที่ได้ไปเทียบกับเกณฑ์ค่ะ ว่าความเศร้าของเราอยู่ในระดับไหน

แต่การได้คะแนนสูงก็ไม่ได้แปลว่าเราเป็นโรคซึมเศร้าทันทีนะคะ

เพราะหากเราดูที่ข้อคำถามก็จะพบว่า หลายๆอาการที่แบบทดสอบถามเรานั้น มัน “เป็นอาการที่เกิดขึ้นได้เมื่อเรากำลังเศร้าทั่วๆไป” ไม่ว่าจะเศร้าจากเรื่องใดก็ตาม เช่น เวลาที่เศร้าเราก็อาจจะกินไม่ได้ นอนไม่หลับ รู้สึกเหนื่อยง่ายอยู่แล้วใช่ไหมคะ

แปลว่าหากเรากำลังเศร้าอยู่และมาทำแบบสอบถาม ก็มีแนวโน้มที่คะแนนจะขึ้นสูง โดยไม่จำเป็นว่าจะต้องเป็นโรคซึมเศร้าก็ได้

ดังนั้นอีกเกณฑ์ที่ต้องใช้พิจารณาร่วมด้วยก็คือเรื่องของ “เวลา” เพราะความเศร้าทั่วๆไปบางเรื่อง ผ่านไปสักพักมันก็ดีขึ้นได้ หายเองได้ แต่ความเศร้าที่รุนแรง เข้มข้น จนเป็นภาวะ หรือเป็นโรค อาจจะอยู่กับเราอย่างยาวนาน

ในแบบทดสอบจึงให้เราได้สำรวจตัวเองในช่วง 2 สัปดาห์ที่ผ่านมา ว่ามีอาการดังกล่าวเกิดขึ้นบ่อยแค่ไหน เพื่อดูในมิติของระยะเวลาและความถี่ควบคู่ไปกับอาการด้วยค่ะ

แต่ถึงความเศร้าที่เกิดขึ้นจะกระทบเราในหลายมิติ และเป็นมานานเกินกว่า 2 สัปดาห์ ทำแบบทดสอบแล้วคะแนนก็ขึ้นสูง เราก็ยังไม่ควรแปะป้ายตัวเองว่าเป็นโรคซึมเศร้าอยู่ดีนะ

แบบทดสอบที่เราทำได้ด้วยตนเองมีหน้าที่เป็นแบบประเมินตัวเองเบื้องต้น เป็นเหมือนก้าวแรกให้เรากลับมาตระหนักรู้ได้ชัดขึ้น แต่เราไม่สามารถและไม่ควรวินิจฉัยโรคด้วยตัวเอง

หากทำแล้วคะแนนขึ้นสูง ก็เป็นสัญญาณที่สะท้อนว่าช่วงนี้ไม่ค่อยโอเคเลย แนะนำให้มาปรึกษาผู้เชี่ยวชาญหากต้องการการรับฟังและพูดคุย อาจจะลองเลือกพบนักจิตวิทยา หรือหากต้องการการวินิจฉัยก็สามารถพบจิตแพทย์ได้ เพื่อค่อยๆหาทางดูแลรับมือความเศร้าที่เกิดขึ้น แทบทุกความเศร้าต่างมีที่มาที่ไป สามารถเข้าใจได้และจัดการได้นะ

The post ทำแบบทดสอบซึมเศร้าแล้วคะแนนขึ้นสูง ถือว่าเป็นโรคซึมเศร้าไหม? ต้องทำยังไงดี? appeared first on Cozybara.

ช่วงนี้หลายคนอาจได้เห็นประเด็นร้อน อย่างการรณรงค์ให้เลิกพูดว่า “อย่าคิดมาก” หรือก่อนหน้านี้ก็มีการพูดถึง “คำห้ามพูด” อย่าง “สู้ๆ” หรือ “เดี๋ยวมันก็ผ่านไป”

จริงๆแล้วคำไหนพูดได้? คำไหนไม่ควรพูด? แล้วจะยังมีประโยคไหนที่พูดได้บ้างนะ?

ในมุมคนพูด หลายครั้งความตั้งใจหรือความรู้สึกที่ซ่อนอยู่หลังคำพูด คือความเป็นห่วง อยากให้ดีขึ้น อยากช่วยหาทางออก อยากส่งกำลังใจ แต่กลายเป็นสิ่งที่สื่อสารออกไปอาจทำให้อีกฝ่ายรู้สึกว่าไม่ได้รับความเข้าใจ

ในมุมคนที่มีความเครียด ก็อยากมีคนที่เข้าใจว่าสิ่งที่เขาเผชิญมันยากสำหรับเขายังไง บางครั้งพอคำแนะนำมาเร็วเกินไป ก็อาจทำให้รู้สึกว่า “ยังไม่ทันได้รับความเข้าใจ” หรือบางครั้งเขาก็รู้อยู่แล้วว่าต้องทำยังไง แค่ยังไม่สามารถไปถึงจุดนั้นได้

อาจเพราะหลายครั้ง สิ่งที่เราต้องการก็เป็นเพียงพื้นที่ที่เราจะได้รู้สึกอย่างไม่ถูกตัดสิน ได้บรรเทาสิ่งที่หนักหนาในใจ ก่อนที่จะมองหาทางแก้ปัญหาต่อไป

สิ่งที่สำคัญไม่แพ้การพูด คือการรับฟังและความเข้าใจ (ซึ่งเป็นสิ่งที่ทุกคนต้องการ ไม่ว่าจะป่วยหรือไม่ป่วยก็ตาม)

แค่เราอยู่ข้างๆ คอยรับฟังและพยายามเข้าใจในมุมของเขา โดยไม่ตัดสินถูกผิด ควรไม่ควร และยังไม่จำเป็นต้องให้คำแนะนำใดๆ มันก็มีพลังในการเยียวยามากกว่าที่ทุกคนคิดแล้วล่ะ!

หากยึดติดอยู่กับคำพูด ว่าจะพูดอะไรดี อันนี้พูดได้มั้ย มันก็จะเกร็งๆและไม่เป็นธรรมชาติเลยเนอะ กลายเป็นว่าเราก็จะอยู่กับตัวเอง คิดแต่ว่าจะทำไงดี มากกว่าจะอยู่กับเค้าและความรู้สึกของเค้า และเราอาจจะไม่ได้ยิน ว่าจริงๆแล้วเขากำลังรู้สึกอย่างไร

แต่เมื่อเราได้อยู่กับเขาอย่างเข้าใจและเคียงข้างกันแล้ว คำพูดให้กำลังใจหลังจากนั้น มันอาจมีคุณค่าอย่างมหาศาลเลยนะ

ฟังดูแล้ว การ support ใครสักคนจึงไม่ใช่แค่การช่วยเหลือเขา แต่ยังเป็นการจัดการใจของเราควบคู่ไปด้วย ซึ่งไม่ใช่เรื่องง่ายเลย ต้องอาศัยการค่อยๆเรียนรู้ ค่อยๆฝึกฝนไปเรื่อยๆเลยค่ะ

ที่สำคัญ เราสามารถช่วยได้เท่าที่เราพอจะทำได้ การช่วยจนเราเองไม่ไหว หรือเกินกว่าที่เราจะรู้สึกสบายใจ ก็ไม่ส่งผลดีต่อใจเราเช่นกัน

และมันก็ไม่ผิดเลย ถ้าเราจะมีวันที่ไม่พร้อมจะ support ใคร เราสามารถสื่อสารอย่างจริงใจ ยังแชร์ความเห็นอกเห็นใจ และสนับสนุนให้เค้าไปหาผู้เชี่ยวชาญ ที่ได้รับการฝึกฝนมาเพื่อรับมืออย่างถูกต้องได้

แค่ไม่ทำร้ายกัน ไม่ประชดประชันกัน ไม่ต้องฝากรอยแผลไว้ให้กัน เกื้อกูลกันเท่าที่พอสะดวกใจก็โอเคแล้วนะ

The post สำคัญกว่าการพูดอย่างไร คือการฟังอย่างเข้าใจและไม่ตัดสิน appeared first on Cozybara.

Trigger Warning : บทความนี้มีเนื้อหาที่พูดถึงการฆ่าตัวตายและการทำร้ายตัวเอง

จากประสบการณ์การเป็นนักจิตวิทยาการปรึกษา ทำให้เราได้คุยกับคนที่มีความคิดอยากฆ่าตัวตาย/อยากทำร้ายตัวเอง และได้เห็นว่าหลายๆคนได้ผ่านอะไรมามากมายในชีวิต ต่อสู้มาอย่างยาวนาน มีความรู้สึกเศร้า เหนื่อยล้า หมดหวัง ไม่มีหนทาง สะสมมาเรื่อยๆ

ในโลกของเขา การฆ่าตัวตายหรือทำร้ายตัวเอง หมายถึงอะไรมากกว่าความตาย

บางครั้ง มันหมายถึงทางออกเดียวที่เขามองว่าเหลืออยู่ตอนนี้
บางครั้ง มันคือความรู้สึกเหนื่อยจนไม่อยากทนกับมันอีกแล้ว อยากหายไป จะได้ไม่ต้องรับรู้อะไรอีก
บางครั้ง มันเป็นวิธีที่ใช้รับมือกับอารมณ์และความคิดที่หนักหน่วง แม้ว่าจริงๆจะไม่อยากทำแบบนั้นก็ตาม

การฆ่าตัวตายไม่ใช่แค่การคิดสั้นๆ แต่เป็นความคิดที่อยู่กับเขามาอย่างยาวนาน

ซึ่งเกี่ยวพันกับทั้งเรื่องของ “สถานการณ์” และ “อารมณ์” เช่น การถูกกระตุ้นด้วยสถานการณ์ที่กระทบจิตใจหนักๆหรือซ้ำๆ จนอาจนำไปสู่ความรู้สึกผิดหวังในตัวเอง หรือความรู้สึกสิ้นหวังต่อสถานการณ์

คนนอกอาจรับรู้เพียงสถานการณ์เดียว และเข้าใจว่าคนๆนั้นคิดสั้น เลือกตัดปัญหาด้วยความตาย แต่ความจริงแล้วเขาต้องผ่านความคิด ความรู้สึก การพยายามรับมือกับสิ่งต่างๆ และความพยายามดูแลตัวเองมาอย่างมากมาย

เราไม่ได้เขียนบทความนี้เพื่อสนับสนุนการทำร้ายตัวเอง แต่อยากชวนให้เห็นอีกมุมที่ลึกๆว่า คนที่มีความคิดอยากฆ่าตัวตายรู้สึกอย่างไรนะคะ

สิ่งที่ทุกคนจะมีส่วนช่วยป้องกันการฆ่าตัวตายได้ เริ่มต้นที่การไม่ตัดสินว่า “ทำไมถึงคิดสั้น” ไม่ตัดสินความทุกข์ของกันและกันไม่ว่าจะเล็กหรือใหญ่ และหันกลับมาเข้าใจที่มาที่ไปและความหนักหนาที่คนๆหนึ่งต้องเผชิญ

หากคนใกล้ตัวเราดูเปลี่ยนไป เช่น แยกตัวจากคนอื่นมากขึ้น สมาธิ/การกิน/การนอนเปลี่ยนไป การเรียนการทำงานเริ่มมีปัญหา พูดหรือโพสเกี่ยวกับความตายบ่อยๆ เช่น ไม่อยากอยู่แล้ว สั่งลา หรือการพูดทิ้งท้ายในเชิง เดี๋ยวทุกอย่างก็จบแล้ว

เหล่านี้อาจเป็นสัญญาณให้เราเขยิบเข้ามาดูแลคนใกล้ชิดให้มากขึ้น ในฐานะคนใกล้ตัว ลองเริ่มจากการเข้าไปพูดคุย ถามไถ่ รับฟัง อยู่ข้างๆกัน โดยยังไม่ต้องรีบแนะนำหาทางออกอะไร ยังไม่ต้องรีบตัดสินหรือวินิจฉัยใดๆ

ในช่วงเวลาแห่งความยากลำบาก แค่มีคนอยู่ข้างๆกันๆ รับฟังกัน เกื้อกูลกันไปในฐานะมนุษย์คนหนึ่งที่ต่างก็อยู่บนเส้นทางของความทุกข์เช่นเดียวกัน ก็เป็นกำลังใจที่สำคัญมากๆแล้วนะ

#วันป้องกันการฆ่าตัวตายโลก
#WorldSuicidePreventionDay

The post การฆ่าตัวตาย ไม่ใช่การคิดสั้น : 10 กันยายน วันป้องกันการฆ่าตัวตายโลก appeared first on Cozybara.

[มีการเปิดเผยเนื้อหาภาพยนต์]

Everything Everywhere All at Once เป็นภาพยนตร์เกี่ยวกับการเดินทางท่อง Multiverse อีกเรื่องที่ถูกพูดถึงอย่างมากเลยค่ะ ทั้งในแง่ความบ้าคลั่ง ความอาร์ต ความตลก และประเด็นครอบครัวเอเชียที่สอดแทรกมาในหนัง

เล่าคร่าวๆ นี่คือเรื่องของซือเจ๊คนหนึ่งที่พบว่าตัวเองกระโดดไปยังจักรวาลอื่นๆได้ ซึ่งในจักรวาลอื่นๆนั้น เธอก็มีชีวิตที่แตกต่างกันไป ซือเจ๊ต้องรับบทฮีโร่ปราบวายร้าย ในขณะที่ก็ต้องแก้ไขปัญหาครอบครัวไปด้วย

ท่ามกลางความปั่นป่วนทั้งหลาย หนังก็พาเราไปพบกับประเด็นที่ลึกซึ้ง ทั้งการเผชิญกับความคาดหวังของพ่อแม่ ประโยชน์ของการไม่เก่งอะไรสักอย่าง หรือคุณค่าของการเป็นคนใจดี

มีประเด็นหนึ่งที่น่าสนใจมากๆค่ะ นั่นคือการที่ โจบุ ทูพากิจอมวายร้ายในเรื่อง สร้างสิ่งคล้ายหลุมดำที่เรียกว่า เบเกิล ขึ้นมา และถ้าเมื่อไหร่ที่เราเข้าไปในเบเกิล เราจะไม่ต้องรับรู้อะไรอีก ไม่มีอะไร ‘สำคัญ’ อีกต่อไป

โจบุ ทูพากิ คือคนที่ถูกกดดันอย่างหนักให้ทะลุขีดจำกัดจนเดินทางข้ามจักรวาลได้ แต่ถึงอย่างนั้น เธอก็ต้องเผชิญกับความปั่นปวนภายในอย่างหนัก

เพราะต้องอยู่กับอารมณ์ความรู้สึกมากมายจนรู้สึกว่าไม่ไหวอีกต่อไปแล้ว การกระโจนไปสู่หลุมดำเบเกิล จึงอาจหมายถึงการหลุดพ้น การจบทุกอย่าง การไปสู่ความมืดอันว่างเปล่าหรือความตาย

จอมวายร้ายระดับจักรวาลคนนี้ อาจเป็นตัวแทนของเด็กคนหนึ่งที่ถูกคาดหวังจากครอบครัว ต้องทนรับแรงกดดันมหาศาลจากการ ’ต้องเป็น’ แบบที่ครอบครัวอยากให้เป็น

มีงานวิจัยรวมถึงการศึกษามากมายนะคะที่ยืนยันว่า จริงๆแล้วคนที่ฆ่าตัวตาย ไม่ใช่เพราะอยากจบชีวิต แต่เพราะอยากจบความเจ็บปวด ไม่อยากเหนื่อยอีกต่อไปแล้วต่างหาก

การจะดึงคนที่เข้าไปในเบเกิลออกมา ก็ไม่สามารถทำได้ด้วยตัวคนเดียว แต่ต้องอาศัยคนหลายคนช่วยกัน เช่นเดียวกับกระบวนการที่เราจะช่วยเหลือคนที่มีภาวะซึมเศร้า

การยอมรับ ความเข้าใจ และการรับฟังกันในครอบครัว จะเป็นกำลังสำคัญที่ช่วยดึงให้คนที่เผชิญความรู้สึกเหล่านี้กลับมาได้ เมื่อพวกเขาได้รับรู้ว่ามีใครสักคนที่พร้อมอยู่ข้างๆ ได้รู้ว่ามีใครสักคนรับรู้ และเขาไม่จำเป็นต้องกักเก็บสิ่งหนักหนาเอาไว้คนเดียวอีกแล้ว ความเจ็บปวดที่มีก็อาจค่อยๆเบาลงได้

ท้ายที่สุดแล้ว แม้ว่าชีวิตอาจจะยังขึ้นๆลงๆ หรือมันอาจจะไม่ได้สวยงามในทันที แต่เมื่อมีคนข้างๆที่พร้อมจะเข้าใจ เบเกิลก็อาจไม่ใช่ทางออกเดียวในการรับมือกับความรู้สึกอีกต่อไปนะ

The post Everything Everywhere All at Once : หลุมดำเบเกิล กับการสะท้อนภาวะซึมเศร้า appeared first on Cozybara.